Arheološki lokaliteti

PRAISTORIJSKI LOKALITET STARIJEG KAMENOG DOBA (PALEOLIT, oko 35.000 p. n. e.) Od 2006. godine Muzej Republike Srpske, u saradnji sa Republičkim Zavodom za zaštitu kultno-istorijskog i prirodnog nasljeđa Republike Srpske, Univerzitetima Kembridž i Lester (Velika Britanija) i ostalim matičnim muzejima (Gradiška, Prijedor, Doboj) radi na arheološkim istraživanjima (rekognosciranja i iskopavanja) kamenog doba Republike Srpske, tj. sjeverne […]

Lokalitet Manastirište nalazi se u selu Gornji Kijevci sa desne strane rijeke Lubine na ravničarskom kompleksu njiva zvanom Karanovac. Prvi put se pominje 1955. godine, kada se pronalaze tragovi rimskih zidova i natpisa. Tokom 1958. godine u okviru ovog lokaliteta pronađen je glagoljični natpis, koji se dovodi u vezu sa periodom X i XI vijeka. […]

Današnje područje Gradiške pripadalo je nekadašnjoj rimskoj provinciji Panoniji. Na prelazu preko rijeke Save već u prvom vijeku izgrađeno je utvrđenje  – sjedište rimske flote i vojni logor pod imenom Servitium. Njegova osnovna funkcija bila je zaštita granice i nadzor pobjeđenih Panona. U njemu je bilo i sjedište jedne od tri riječne flote (Siscia, Servicium […]

U periodu kasnog srednjeg vijeka (12  ̶ 16. vijek) područje današnje Gradiške nalazi se u sastavu kneževine Slavonije. Najvećim dijelom pripadao je župi Vrbas, a kasnije i župi Glaž. Najznačajnija utvrđenja iz tog perioda su Vrbaški grad, grad Glaž, grad Tetumio i Livač, po kome istočni dio našeg kraja nosi naziv Lijevče polje. Centar i […]

Sojeničarsko naselje Donja Dolina smješteno je u plodnoj Panonskoj ravnici uz rijeku Savu, između sela Gornja i Donja Dolina. Ova plodna ravnica pružila im je odlične uslove za razvoj poljoprivrede, stočarstva i lova. Rijeka Sava je pored ribolova bila veoma značajna saobraćajnica kojom se vršila trgovina i razmjena od istočnih Alpi do Makedonije. Starije naselje […]

Ranovizantijski grad Balkis smješten je na Gradini u selu Bakinci, opština Laktaši. Na katastarskim kartama vodi se kao Gradina i Grad Marije Terezije. Čini ga ranovizantijsko utvrđenje i tri sondažno istražene bazilike iz perioda od druge polovine IV do kraja VI vijeka, potom podgrađe, te više manjih građevinskih cjelina, nasumice raspoređenih na prostoru gradine, čija […]
By