Manastir Dobrićevo

Manastir Dobrićevo, posvećen Vavedenju Presvete Bogorodice, nalazio se na Trebišnjici kod Trebinja, do 1965. godine, kada je zbog izgradnje hidrocentrale preseljen u Orah kod Bileće.

Dobrićevo se datuje najkasnije u početak XV, budući da su prilikom preseljenja, ispod postojeće crkve pronađeni temelji starije građevine iz XIV vijeka.

Georgije Mitrofanović je crkvu oslikao 1592. ili 1619. godine. Prilikom preseljenja ispod Mitrofanovićevih fresaka pronađeni su ostaci starijeg živopisa, iz ranog XVI vijeka

Crkva je jednobrodna građevina sa tri traveja po dužini, na istočnoj strani završena polukružnom apsidom. Iznad srednjeg traveja obrazovan je krstasti svod. Sjeverno i južno od krstastog svoda su pjevnice, zasvođene poluobličastim svodovima. Građena je od kamenih kvadera u pravilnim redovima, a krov je od kamenih ploča. Sudeći po gotičkim rebrima na svodovima, obnovu su vjerovatno izveli primorski graditelji. Kasnije je dozidana priprata, a 1863. godine zvonik na preslicu.

Freske manastira Dobrićevo su nastale u tri različita perioda. Najstarije su se nalazile na istočnom zidu.

Freske Georgija Mitrofanovića u Dobrićevu sačuvane su u velikoj mjeri i predstavljaju jednu od najljepših cjelina našeg živopisa iz XVII vijeka. Istočni zid priprate je oko 1745. godine oslikao zoograf Teodor. Iznad vrata vidljivi su ostaci ktitorskog natpisa.

Usljed dislokacije manastira došlo je do znatnih mikroklimatskih promjena, koji su se najdirektnije odrazile na stanje zidnog slikarstva. Nakon prenošenja objekta, zidno slikarstvo je vraćeno na zid nosač, na precizno utvrđene ranije pozicije.

Tehnika obrade i vraćanja zidnog slikarstva koja je korišćena u ovom primjeru pokazala je dosta dobre rezultate. Nakon 30 godina od preseljenja počeli su procesi koji su prijetili živopisu. Na sjevernom zidu na više mjesta i većim površinama, kao i na dijelu istočnog zida oltarskog prostora, zidno slikarstvo se potpuno odvojilo od zida nosača, popucalo a na pojedinim partijama i otpalo. Stoga su 2002. i 2003. godine obavljeni konzervatorskorestauratorski radovi na zidnom slikarstvu cijelokupnog oltarskog prostora. Preostale površine je potrebno restaurirati u narednom periodu.

By